Prva epizoda “Simpsona” emitovana na današnji dan prije 33 godinu

 

Događaji na dan 17. decembar

497. p. n. e.-Hram na Rimskom forumu je posvećen bogu Saturnu; godišnjica ovog događaja se se obeležava kao Saturnalije.

1531.-Po naređenju pape Klementa VII, u portugalskoj prestonici Lisabonu ustanovljena inkvizicija.

1538.-Papa Pavle III iz rimokatoličke crkve isključio engleskog kralja Henrija VIII, koji se prethodno proglasio poglavarem anglikanske crkve.

1583.-Vojska Ernesta Bavarskog je u Kelnskom ratu porazili vojsku Gebhard fon Valdburga u opsadi Godesberga.

1903.-Braća Wilbur i Orville Wright izvela prvi uspešan let avionom u istoriji vazduhoplovstva. Njihova letilica "Flajer I" nad peščanim dinama blizu mesta Kiti Houk u Severnoj Karolini, u SAD, uzletela četiri puta, zadržavši se u vazduhu najduže 59 sekundi.

1908.-Posle pobede mladoturske revolucije, održana prva sednica parlamenta Otomanskog carstva.

1926.-U državnom udaru u Litvaniji, vojska je zbacila demokratski izabranog predsednik Kazisa Grinijusa i na njegovo mesto postavila Antanasa Smetonu.

1939.-U zalivu La Plata kod Montevidea u Drugom svetskom ratu potonuo nemački bojni brod "Admiral Graf fon Špe", koji je prethodno bio oštećen u bici s britanskim krstaricama. Kapetan broda Hans Langsdorf potom izvršio samoubistvo.

1948.-U pokušaju da ponovo uspostavi vlast u Indoneziji, koja je 1945. proglasila nezavisnost, Holandija napala Indoneziju, njene trupe upale u glavni grad Džakartu i uhapsile predsednika Sukarna u druge indonežanske lidere. Sporazumom u Hagu 1949. Holandija priznala suverenitet Indonezije.

1960.-Vojnici odani etiopskom caru Hajle Selasiju su ugušili pokušaj državnog udara koji je počeo 13. decembra.

1973.-Arapski ekstremisti ubili 32 osobe na aerodromu u Rimu, kada su bacili bombu na avion kompanije "Pan Ameriken" i iz mitraljeza izrešetali zgradu terminala.

1983.-U diskoteci u Madridu u požaru poginule 83 osobe.

1983.-Privremena irska republikanska armija je detonirala automobil-bombu ispred robne kuće Herods u Londonu, ubivši šest osoba i ranivši još oko 90.

1985.-Vojna vlada Ugande i pripadnici gerilaca potpisali mirovni ugovor kojim su podelili vlast i okončali gotovo petogodišnji građanski rat.

1989.-U Rumuniji izbile masovne demonstracije protiv diktatorskog režima Nikolae Čaušeskua, u kojima je poginulo oko 1.000 ljudi. Nemiri koji su počeli u Temišvaru i Aradu potom zahvatili Bukurešt i proširili se na celu zemlju. Čaušesku i njegova žena Elena uhvaćeni u begu 22.12.1989., osuđeni na smrt i streljani.

1989.-Prikazana je prva epizoda popularne američke animirane TV serije Simpsoni.

1990.-Na prvim demokratskim izborima u Haitiju za predsednika izabran populistički sveštenik Žan Bertran Aristid.

1991.-Savet ministara Evrospke unije usvajanjem nove Deklaracije o Jugoslaviji odlučio da prizna nezavisnost svih jugoslovenskih republika koje prihvate kriterijume za priznavanje novih država u istočnoj Evropi i SSSR-u.

1992.-Skupština Republike Srpske na Palama izabrala Radovana Karadžića za prvog predsednika RS.

1995.-Vođa delegacije bosanskih Srba na mirovnim pregovorima u Dejtonu Slobodan Milošević odbio da poslanicima Skupštine RS podnese izveštaj o mirovnim pregovorima na kojima je postignut sporazum o okončanju bosanskog rata.

1996.-Pobunjenici peruanskog levičarskog gerilskog pokreta "Tupak Amaru" zauzeli japansku ambasadu u Limi, zapretivši da će pobiti 490 talaca ako vlasti Perua ne oslobode iz zatvora 300 pripadnika njihovog pokreta.

1997.-Minski centar UN objavio da u Bosni i Hercegovini ima još 750.000 do milion nagaznih mina i da je tokom 1996. i 1997. od eksplozija mina povređeno oko 1.000 ljudi, među njima velik broj dece.

1999.-Nemački, američki i istočnoevropski zvaničnici zaključili istorijski sporazum o nadoknadi za prinudan rad za vreme nacističke Nemačke, 54 godine posle Drugog svetskog rata.

2000.-U Ženevi održana konferencija o novom programu zaštite prava glumaca i njihovog rada u filmskoj i TV industriji, muzičkim spotovima i na Internetu, kojoj su prisustvovali delegati iz oko 90 zemalja.

2001.-Naoružani komandosi upali u Nacionalnu palatu na Haitiju, u Porto Prensu i ubili dva policajca i dva prolaznika pre nego što je policija uspela da zauzme zgradu.

2002.-Skupština Jugoslavije ratifikovala Dejtonski sporazum, potpisan 1995, kojim je okončan rat u Bosni.

 

Rođeni na dan 17. decembar

1493.-Rođen Paracelsus, švicarski alhemičar, fizičar, astrolog i bavio se okultnim.

1749.-Rođen Domenico Cimarosa, talijanski skladatelj.

1770.-Rođen Ludvig van Betoven (njem. Ludwig van Beethoven), genijalni njemački kompozitor na prijelazu između klasičnog razdoblja i romantizma, majstor improvizacije i virtuoz na klaviru.

1778.-Rođen Hamfri Dejvi, engleski hemičar.

1873.-Rođen Ford Madox Ford, engleski književnik.

1903.-Rođen Erskine Caldwell, američki književnik.

1936.-Rođen Papa Franjo, 266. poglavar katoličke Crkve.

1936.-Rođen Klaus Kinkel, njemački advokat i političar, dokancelar Njemačke i ministar vanjskih poslova u Vladi Helmuta Kohla.

1946.-Rođen Aljoša Vučković, srpski glumac.

1946.-Rođena Ljiljana Lašić, srpska glumica.

1953.-Rođena Ksenija Prohaska, hrvatska glumica.

1956.-Rođen Andrej Štremfelj, slovenski alpinist.

1961.-Rođen Dragan Petrović, srpski glumac.

1965.-Rođen Damir Uzunović, bosanskohercegovački književnik.

1969.-Rođen Mario Mirković, hrvatski glumac.

1971.-Rođena Kler Forlani (engl. Claire Forlani), engleska glumica.

1974.-Rođena Sara Ketrin Polson (engl. Sarah Catharine Paulson), američka glumica.

1975.-Rođena Mila Jovović (engl. Milla Jovovich), američka glumica, muzičarka i foto model.

1975.-Rođen Nemanja Kojić Kojot, muzičar.

1977.-Rođen Arno Klemon, francuski teniser.

1978.-Rođen Manny Pacquiao, filipinski boksač.

1982.-Rođen Stefan Lazme, gabonski košarkaš.

 

Umrli na dan 17. decembar

1830.-Umro Simón Bolívar, vojskovođa i državnik.

1858.-Umro Morren, Charles François Antoine - belgijski botaničar i hortikulturist.

1907.-Umro Vilijam Tomson, 1. baron Kelvin, britanski fizičar.

1909.-Umro Leopold II, belgijski kralj.

1919.-Umro Pierre-Auguste Renoir, francuski slikar.

1929.-Umro Šandor Aleksander, hrvatski industrijalac, političar, filantrop.

1957.-Umrla Jagoda Truhelka, hrvatska književnica.

1969.-Umro Artur da Costa e Silva, brazilski političar i predsjednik.

1973.-Umro Charles Greeley Abbot, američki astrofizičar.

1977.-Umrla Spasenija Cana Babović (rođena Ćuković), učesnica Narodnooslobodilačke borbe, društveno-politička radnica SFRJ i SR Srbije, junak socijalističkog rada i narodni heroj Jugoslavije.

1987.-Umrla Marguerite Yourcenar, belgijska spisateljica.

2008.-Umro Ismet Bajramović "Ćelo", bivši komandant Vojne policije Armije BiH.

2009.-Umro Dušan Jakšić, jugoslavenski i srpski pjevač i pozorišni glumac.

2011.-Umro Cesária Évora, kapverdska pjevačica.

2011.-Umro Kim Džong Il (engl. Kim Jong-il), sjevernokorejski političar i državnik.

 

Sveci pravoslavne crkve na dan 17. decembar

-Sveta velikomučenica Varvara.

-Prepodobni Jovan Damaskin.

-Sveti Genadije, arhiepiskop novgorodski.

-Sveti prepodobni Jovan, episkop polivotski.

-Sveti sveštenomučenik Serafim, episkop fanarijski.

-Sveti mučenici Hristodulo i Hristodula devojka.

-Sveta mučenica Julijana.

 

---

---