Bijela kuća provocira oko Grenlanda: Tramp gleda mapu ostrva, poruka uznemirila NATO i Evropu

Bijela kuća nastavlja sa otvorenim provokacijama u vezi sa Grenlandom, objavivši na zvaničnom nalogu na mreži X fotografiju američkog predsjednika Donalda Trampa kako, umjesto ka gradilištu nove balske dvorane, gleda pravo u mapu Grenlanda.

Foto: X/WhiteHouse

Uz fotografiju je dodata kratka, ali provokativna poruka: „Dodirnite kako biste pratili situaciju“, što je odmah izazvalo burne reakcije i nove spekulacije o američkim teritorijalnim ambicijama.

Na montiranoj mapi jasno su označene strateške tačke, uključujući i američku vazdušnu bazu Thule, najseverniju vojnu bazu SAD-a, smještenu na sjeverozapadu Grenlanda. Upravo taj detalj dodatno je pojačao strahovanja da Vašington ozbiljno razmatra vojni i bezbjednosni aspekt preuzimanja kontrole nad ostrvom.

Objava dolazi u trenutku kada Bijela kuća nije željela da isključi ni vojnu opciju, što je izazvalo uzbunu unutar NATO-a, oštre reakcije Danske i zabrinutost širom Evrope. Tramp je ranije više puta javno izjavio da Grenland „treba da postane dio Sjedinjenih Država“, a u intervjuu za NBC početkom maja 2025. godine nije isključio ni upotrebu sile.

Dodatnu konfuziju unijele su izjave potpredsjednika SAD-a Džej Di Vensa, koji je krajem marta rekao da Vašington očekuje da Grenland prvo stekne nezavisnost, a potom se „mirno pridruži SAD-u“. Ipak, samo nekoliko mjeseci kasnije, Bijela kuća je u saopštenju za Rojters poručila da je „upotreba američke vojske uvijek opcija na raspolaganju vrhovnom komandantu“.

Grenland je autonomna teritorija u sastavu Danske, a prema Sporazumu o odbrani iz 1951. godine, SAD su se obavezale da će ostrvo štititi od spoljne agresije. Ipak, najnovije poruke iz Vašingtona sve češće se tumače kao signal da SAD Grenland više ne posmatraju samo kao saveznika – već kao potencijalnu metu.