Iran gori treću sedmicu: Stotine mrtvih, hiljade uhapšenih, režim prijeti smrću demonstrantima

Foto: Agencije

Prema podacima organizacija za ljudska prava sa sjedištem u SAD, do sada je ubijeno najmanje 116 ljudi, dok je više od 2.600 demonstranata privedeno. BBC Persian i drugi međunarodni mediji navode da je stvarni broj žrtava vjerovatno znatno veći, jer režim skriva informacije, a komunikacije sa svijetom su gotovo u potpunosti prekinute.

Situaciju je dodatno zaoštrila izjava iranskog državnog tužioca Mohamada Movahedija Azada, koji je poručio da će svi učesnici protesta biti tretirani kao „neprijatelji Boga“ – krivično djelo koje u Iranu nosi smrtnu kaznu. Upozorio je da neće biti „nikakve popustljivosti“ prema demonstrantima niti onima koji ih podržavaju.

Video-snimci koji su se uprkos blokadi pojavili na društvenim mrežama pokazuju hiljade ljudi na ulicama sjevernog Teherana, gdje su demonstranti uzvikivali „Smrt Hamneiju“ i „Živeo šah“. Tokom noći zapaljena je i jedna džamija, dok su snage bezbjednosti odgovarale bojevom municijom.

Zdravstveni radnici svjedoče o stravičnim scenama u bolnicama. Jedan od njih izjavio je da su mladi ljudi, starosti od 20 do 25 godina, masovno dovođeni sa prostrelnim ranama glave i grudi.
– Tijela su bila složena jedno preko drugog, mrtvačnice su prepune – rekao je izvor iz bolnice.

U sukobima ima i poginulih pripadnika snaga bezbjednosti. Državni mediji tvrde da je ubijeno najmanje 14 članova policije i paravojne formacije Basidž, dok vlasti proteste opisuju kao „nasilne terorističke akcije podstaknute iz inostranstva“.

Sjedinjene Američke Države ponovo su upozorile Teheran da masovno ubijanje demonstranata može izazvati vojnu reakciju. Američki državni sekretar Marko Rubio javno je poručio da SAD „podržavaju hrabar narod Irana“, uz oštru poruku: „Ne igrajte se sa predsjednikom Trampom – kada nešto kaže, on to i uradi.“

U međuvremenu, Izrael je podigao nivo bezbjednosne pripravnosti zbog mogućnosti šireg regionalnog sukoba. Prema navodima Rojtersa, izraelski premijer Benjamin Netanjahu razgovarao je sa Rubiom o protestima u Iranu, ali i o situaciji u Siriji i Gazi.

Protesti su počeli 28. decembra zbog kolapsa iranske valute i teške ekonomske krize, ali su brzo prerasli u otvoreni bunt protiv islamskog režima ajatolaha Alija Hamneija. Demonstracije su se proširile na više od 100 gradova širom zemlje.